کد خبر : 37539
تاریخ انتشار : ۱۹ آبان ۱۳۹۲ - ۱۹:۴۷
نسخه چاپی نسخه چاپی
تعداد بازدید 237 بازدید

نهضت حسینی از چشم اندازی دیگر ( بخش پایانی )

حجت الاسلام هادی قبادی 6 – خط مشی ،‌ شعارها و سخنان امام حسین علیه السلام از آغاز حركت از مدینه تا لحظه شهادت : چه چیز بهتر از سخنان و فرمایشات آن حضرت می تواند مبیّن اهداف حركت او باشد ؟ و چه مأخذ و منبعی مطمئن تر از بیانات و سخنرانی های سالار […]

miaad92

حجت الاسلام هادی قبادی

6 – خط مشی ،‌ شعارها و سخنان امام حسین علیه السلام از آغاز حركت از مدینه تا لحظه شهادت :

چه چیز بهتر از سخنان و فرمایشات آن حضرت می تواند مبیّن اهداف حركت او باشد ؟ و چه مأخذ و منبعی مطمئن تر از بیانات و سخنرانی های سالار شهیدان می تواند انگیزه های او را از حركت و قیام و انقلابش تبیین نماید ؟ ‌

از همان لحظات آغازین حركت و خروج از مدینه ، ‌حضرت سخنانی در قالب خطبه ، ‌پاسخ به پرسش ، پاسخ به نامه مردم بصره و كوفه ،‌ وصیت نامه و امثال آن دارد . در لابلای مجموعه این گفتارها حضرت صریحا” وضعیت اسفناك جامعه اسلامی را در آنروز و در آن عصر و زمان بیان فرموده و لزوم قیام علیه حكومت جور را با استناد به آیات كریمه قرآن و روایات جدش رسول الله صلوات علیه با تعابیر گوناگون و بصورت مكرر ذكر فرموده است.

مجموعه این گفتارها در كتبی تحت همین عنوان توسط برخی از محققین و نویسندگان جمع آوری و به زیور طبع آراسته و قابل دسترسی است و بدیهی است كه در آگاهی یافتن به تاریخ نهضت كربلا و بسیاری از حوادث حتی جزئیات امور ،‌ این مجموعه ثمربخش است و می توان به بسیاری از ابعاد نهضت حسینی پی برد .

علل و انگیزه های حضرت از حركت خویش ، پاسخ به بسیاری از شبهاتی كه مطرح می گردید ،‌ خبر دادن از حوادث آینده ،‌ پیش بینی های حضرت در مورد سپاه عمر سعد و تحقق آنها ،‌ سروده های حكمت آموز حضرت ،‌ رویای امام در شب عاشورا ، ‌سخنان امام بر بالین یارانش بهنگام شهادت آنها ، ‌ادعیه و مناجات های حضرت و دهها عنوان دیگر مسائلی هستند كه در مجموعه گفتارهای امام در تاریخ ثبت است .

7 بررسی موضع گیری های متفاوت در قبال حركت امام حسین علیه السلام :

واكنش شخصیت های مختلف نسبت به حركت امام چه بود ؟ عوامل حكومت یزید با چه ترفندهایی قصد آن داشتند تا امام را برای بیعت با یزید متقاعد سازند .

به عنوان نمونه نوع برخورد ولید بن عقبه استاندار وقت مدینه با مروان حكم استاندار سابق مدینه و عامل معاویه و پیشنهادات آنها به امام چگونه بود و حضرت چه پاسخ هایی به آنها داد ؟ نظر برخی از نزدیكان امام امثال محمدبن حنفیه  و عمر اطرف كه از برادران ناتنی حضرت بودند و یا ام سلمه از زنان پیامبر كه امام حسین علیه السلام او را به عنوان مادر خطاب می كرد در مورد حركت امام چه بود و حضرت چه پاسخی رابرای تبیین قیام خویش ارائه فرموده است ؟

در تاریخ ضبط است كه پس از جریان مخالفت امام در موضوع بیعت و تصمیم وی به مبارزه و حركت ، ‌در مدینه منوره و در میان افراد معروف و مخصوصا در میان خاندان و قوم و خویش آن حضرت معلوم گردید چند تن از آنان كه از وظیفه مقام امامت  و رهبری بی اطلاع بودند و در اثر علاقه ای كه به حفظ وجود امام داشتند به حضور آن حضرت رسیدند و سازش با یزید را به امام پیشنهاد نمودند و در تحلیل حركت امام توجه به این نكات نیز ضرورت دارد .

 رأی و نظر دیگران چه بود؟ برای منصرف نمودن حضرت از حركتش ، ابن عباس پسر عموی پیامبر چه پیشنهادی ارائه كرد و چه پاسخی شنید ؟ پیشنهاد عبدالله بن جعفر پسرعمومی حضرت و شوهر حضرت زینب سلام الله علیها چه بود ؟ و امام حسین علیه السلام در پاسخ به خیرخواهی او چه فرمود ؟ موضع بزرگان جامعه اسلامی آن روز نسبت به حركت امام اعم از موافق و مخالف چه بود ؟ و آنها برای بیان موضع خویش به چه چیز استدلال می نمودند . سخنان آنان و جواب های امام در درك شرائط آن زمان و پی بردن به اسرار نهضت عاشورا می تواند بسیار سودمند باشد .

8 – بررسی وضعیت اجتماعی بلاد و طوائف و گروههای مختلف در زمان حادثه جانگداز كربلا و نقش آنان در زمینه سازی واقعه كربلا :

آنگاه كه امام حسین علیه السلام مخالفت صریح خود را با مسأله بیعت با یزید آشكار ساخته و تصمیم به ترك مدینه گرفت و باحضور بر مزار جدش رسول الله و وداع معنا دارش با آن حضرت ، عزم خویش را بر ترك مدینة النبی جزم كرد و خط سیر خود را تبیین نمود ، واكنش مردم مدینه چه بود ؟ آیا او را همراهی نمودند ؟ موضع اهل مدینه در قبال حركت امام حسین علیه السلام چه بود ؟ آیا مانع خروج او از مدینه نشدند و با ابراز حمایت و دفاع از حضرت ، از او خواستار ماندن وی در مدینه نشدند ؟ موضع اهل مكه چه بود ؟ در توقف چند ماهه حضرت در شهر مكه چه تعداد از مكیان به ایشان پیوستند و كاروان حسینی را همراهی نمودند ؟ آیا مكیان از امام خواستند تا در حرم امن الهی بمانند و مكه را ترك نكنند ؟ بطور كلی آنها باحركت امام موافق بودند یا مخالف ؟ سایر شهرها و بلاد چطور ؟ مردم بصره و اهل كوفه از خود چه عكس العملی بروز دادند ؟

چرا از میان تمام شهرهای جهان اسلام در آن زمان ، بیش از همه مردم كوفه از امام دعوت بعمل آورند تا امام آنان را رهبری نماید و حكومت تشكیل دهد ؟ آن همه نامه و دعوت نامه كه حاوی اصرار به امام بود با چه انگیزه ای می نوشتند و چرا بر پیمان خویش نماندند ؟ مردم كوفه دارای چه خصوصیات و ویژگیهای اخلاقی بودند كه ابتداء‌ هزاران هزار نامه نوشتند و با گذشت تنها چند روز از خواسته خود منصرف شدند ؟ و نه تنها منصرف شدند بلكه بر امام شمشیر كشیدند ؟ نقش مردم شام و دیگر بلاد در وقوع حادثه جانگداز كربلا چه بود ؟ شامیان كه اسلامشان را از معاویه و بنی امیه آموخته بودند نسبت به امام حسین (ع) و مقام و منزلت او چقدر شناخت داشتند ؟ با چه انگیزه ای یزید را حمایت می نمودند ؟ طرفداران امام در شامات چه تعداد بودند ؟ بررسی میزان نقش هر یك از شهرهای مهم زمان حیات امام حسین علیه السلام و تحلیل دقیق انگیزه های آنان در نیل به یك تحلیل صحیح پیرامون نهضت عاشورا می تواند بسیار موثر باشد .

9 – مطالعه تاریخ زندگی سربازان دولشگر و لشگریان در هر دو جبهه :

سپاه عمر سعد را چه افرادی تشكیل می دادند و از چه طایفه ای بودند ؟ آنها با چه انگیزه ای در سپاه یزید گردآمده بودند ؟ آیا تبلیغات گسترده امویان و جوسازیهای دیرینه معاویه ، ذهن آنان را منحرف ساخته بود یا آنان تحت تاثیر دنیا خواهی و دنیا طلبی ، سپاه یزید و عمر سعد را همراهی می كردند ؟ آنها دارای چه تربیت خانوادگی بودند و در چه محیطی رشد كرده بودند ؟ آیا در خاندانی اصیل رشد یافته بودند یا در دامان پدران و مادران دنیا طلب بزرگ شده بودند ؟‌ نوع تربیت آنان چه تاثیری در حضورشان در سپاه یزید داشت ؟ سرگذشت زندگی آنان چه بوده كه عاقبت سر از لشگر عمرسعد درآوردند ؟

یاران امام حسین علیه السلام چه كسانی بودند ؟ چه تعداد از آنان از بنی هاشم بودند ؟ مابقی از چه طوایفی بودند و به چه انگیزه ای امام را همراهی می نمودند ؟ ‌آنها دارای چه سوابقی در زندگی خویش بودند ؟ ‌با وجود لشگر به ظاهر بزرگ عمر سعد ،‌ چگونه انصار و یاران حضرت حاضر شدند در مقابل آن سپاه گران مقاومت نمایند و از امام خویش حمایت نموده و او را یاری نمایند ؟ مگر اینان كه بودند كه از نظر قوت ایمان و ثبات عقیده به این مرحله از یقین رسیده بودند ؟ چرا آنگاه كه خود را در محاصره شدید دشمن دیدند صحنه را ترك نكردند ؟ چرا آنگاه كه تجهیزات جنگی لشگر عمر سعد را نظاره نمودند امام خویش را تنها نگذاشته و با وجود عده بسیار كم نسبت به سپاه مقابل ،‌ پایداری پیشه ساخته و مقاومت كردند ؟ براستی مطالعه ادوار زندگی و حیات تك تك یاران حسین علیه السلام برای آنان كه بدنبال حقیقت هستند می تواند بسیار راهگشا باشد و بدیهی است كه این نكته نیز در تحلیل صحیح وقایع كربلا تاثیری شگرف دارد . یعنی بررسی دوره زندگی ، ‌محیط و خانواده ای كه افراد تربیت یافته اند و شناخت انگیزه ها و اهداف سپاهیان هر دو لشگر و مطالعه ادوار زندگی تك تك آنها ، بی شك می تواند در تحلیل جامع و همه جانبه نهضت حسینی موثر باشد .

10 – بررسی آنچه كه در مسیر حركت كاروان حسینی از مكه تا كربلا گذشت :

كاروان در چه منزلگاههایی توقف نمود ؟ در این مسیر با چه افراد و گروههایی مواجه شدند و آیا امام با آن افراد سخنانی داشته اند یا نه ؟ آیا آنها را دعوت به یاری خویش نموده اند ؟ آیا فلسفه اینكه مكه را ترك نموده و مناسك حج را ناتمام گذاشته و بسوی كوفه در حركت است را بیان فرموده اند ؟ اصلا در این مسیر چه اتفاقاتی برای كاروان حسینی بویژه قافله سالار آن رخ داده است ؟ چرا آنگاه كه در یكی از همین منازل خبر شهادت مسلم بن عقیل را آوردند بازهم به حركت خود ادامه داد ؟ چرا كاروان حسینی به كوفه نرسید و مسیر حركت آن رو به كربلا شد ؟ چه كسانی مانع شدند تا آنها به كوفه بروند ؟

نقش سپاهی كه حرّ بن یزید ریاحی آنرا فرماندهی می كرد در این جریان چه بود ؟ نوع برخورد امام و یارانش با سپاه حرّ چگونه بود؟ آیا امام با حرّ و سپاهش مذاكراتی نیز داشتند یا نه ؟ چرا حرّ و سپاهش كه از طرف عبیدالله بن زیاد مأموریت داشتند كاروان حسینی را از حركت بسوی كوفه بازدارند ، به هنگام اقامه نماز جماعت ظهر و عصر ، به امام حسین علیه السلام اقتداء‌نمودند ؟ اگر او را به امامت قبول داشتند چرا مانع ادامه حركت او شدند ‌؟ آیا امام با ایراد خطبه و سخنرانی سعی در بیدار نمودن وجدان خفته آنان داشتند ؟ عاقبت برخورد این دو سپاه به كجا انجامید ؟ آیا سپاه حرّ، كاروان حسینی را وادار كرد كه حركتش به سرزمین كربلا منتهی شود یا خود این مسیر را اختیار نمودند ؟‌ توقف در كربلا چطور ؟ چرا كاروان در این سرزمین رحل اقامت افكندند ؟

آیا امام در اینكه خود و همراهانش در زمین كربلا متوقف شده و در آنجا قیام خود را رهبری کرد نظر و انگیزه خاصی داشته اند یا عوامل دیگر موجب این توقف و برپا داشتن خیمه ها گردید ؟

در تمام مسیر مكه تا كربلا حضرت سخنان بسیاری ایراد فرموده اند ، به پرسشهای فراوانی پاسخ داده اند ، افراد مختلفی را دعوت به یاری نموده اند كه بررسی جامع آنچه كه در این مسیر گذاشته است و مطالعه سخنان آن حضرت می تواند در یافتن پاسخ صحیح سوالات فوق موثر و مفید باشد .

11 – وقایع ایام حضور كاروان حسینی در سرزمین كربلا به ویژه حوادثی كه در روز عاشورا رخ داد :

با وجود روایات و اخبار و شنیدنی ها ی بسیار پیرامون آنچه كه در كربلا گذشت اما به نظر می رسد اطلاعات افراد پیرامون آن حتی در خصوص وقایع روز عاشورا با كاستی هایی مواجه بوده بلكه بعضا با تحریفاتی همراه است .

در آن چند روز بین دو سپاه چه گذشت ؟ موضوع قطع آب چگونه بوده و نحوه دسترسی لشگر امام به آب ، به چه صورتی بوده است ؟ امام برای هدایت قوم چه اقداماتی نمودند ؟ چه مذاكراتی صورت گرفت ؟

نهایتا” چگونه واقعه كربلا منجر به حوادث عاشورا شد ؟ در شب عاشورا درسپاه امام چه گذشت ؟ در روز عاشورا حوادث چگونه آغاز شد ؟ نحوه مبارزه و سپس شهادت یاران امام چگونه بود ؟ عكس العمل امام در قبال شهادت بستگان و یارانش چگونه بود ؟‌آن حضرت در روز عاشورا چه درسهایی به بشریت داد ؟ در سپاه دشمن چه مسائلی در جریان بود ؟ چه تعداد از آنان به درك  واصل شدند ؟ نحوه كشته شدن آنان به چه صورت بود ؟ پس از شهادت حضرت بر قیام امام حسین علیه السلام چه گذشت ؟ جزئیات حوادث چگونه بوده است ؟ و ….. و ……

12 – حركت كاروان اسراء و نقش بسیار اساسی امام سجاد و حضرت زینب سلام الله علیهما در تداوم نهضت حسینی و ابلاغ پیام خون شهدا و رسوا نمودن حكومت یزید :

سپاه عمر سعد چه جنایاتی بر اسرا روا داشتند ؟ در طول حركت اسراء به كوفه و شام بر آنان چه گذشت ؟ قافله سالار اسراء چگونه در خطابه های خویش در كوفه و شام ، یزید و یزیدیان را رسوا ساخت و پس از آن نهایتا در شام چه گذشت ؟ كاروان چگونه شام را ترك نمودند ؟ امام سجاد و زینب سلام الله علیها در مجالس و محافل امویان در كوفه و شام چگونه به ایراد سخن پرداختند و در خطبه های خویش چه فرمودند كه این كاروان به هنگام خروج ازشام وضعیت دیگری پیدا نمود ؟

محور برنامه های آن بزرگواران در بیان اهداف نهضت حسینی  و افشای جنایات بنی امیه چه بود ؟

13 – بازتابهای كوتاه مدت نهضت حسینی و شروع نهضت توابین :

آیا پس از واقعه عاشورا و به ویژه روشنگری های امام سجاد و زینب سلام الله علیهما ، وجدان خفته ای برخی بیدار نشد ؟ آیا كسانی كه به یاری امام حسین علیه السلام نشتافتند پس از شهادتش ،‌ ندامت و پشیمانی آنان را فرا نگرفت ؟ چه كسانی به عنوان توابین بپاخاستند ؟ سردمدار نهضت توابین چه كسی بوده است ؟ آنها در مجازات قاتلین شهدای كربلا به چه توفیقاتی دست یافتند و عاقبت كارشان چه شد ؟ پس از توابین ،‌ قیام علویان به چه صورت بوده است ؟ زیدیان چه كردند و در راه خونخواهی شهیدان نینوا به چه اقداماتی دست زدند ؟

در مطالعه و تحلیل نهضت حسینی به این بخش از تاریخ نیز كمتر توجه می شود كه ضرورت دارد با بررسی دقیق تمام آنچه كه در این راستا گذشته است ، این بخش نیز مورد مداقه قرار گیرد .

14 – بازتابها و دستاوردهای جاویدان نهضت حسینی و ثمرات انقلاب عاشورا در تاریخ بشریت و درسهای فراوان آن :

آیا نتیجه نهضت حسینی صرفا” عرضه اسلام محمدی در برابر اسلام ابوسفیانی بود ؟ آیا این نهضت به شكل گیری مكتبی نوین برای نجات اسلام نیانجامید ؟ آیا امام حسین علیه السلام به عنوان الگویی برای تمامی آزادگان عالم معرفی نگردید ؟ آیا با گذشت صدها سال و قرنها از آن واقعه بزرگ ،‌چراغ نهضت خاموش شد یا الهام بخش هر نهضت آزادی خواهانه گردیده است ؟

تاریخ به روشنی باثبات رسانده كه بسیاری از آزادگان و نهضت های آزادی بخش ، از درسهای عاشورا الهام گرفته و تا قیام قیامت این نهضت چراغ راه آزادگان عالم خواهد بود .

 آنچه در این مقال به اختصار گذشت تنها نگرشی اجمالی به نهضت حسینی بود ، روشن است كه دستیابی به تمامی اسرار و رمز و رموز و تحلیل جامع این نهضت بزرگ ، نیازمند مطالعه و بررسی تفصیلی تمامی ابعاد آنست كه خوشبختانه منابع غنی و جامع در دسترس همگان می باشد.

 به امید آنكه تمامی خصال و فضائل امام حسین علیه السلام ، این رحمت واسعه الهی نصب العین آحاد جامعه اسلامی باشد .     ان شاءالله

 

سید محمود موسوی

شهید سید محمود موسوی

سید عزیزاله هاشمی

شهید سید عزیزاله هاشمی

سید علی اکبر پناهی

شهید سید علی اکبر پناهی

سید عزیز فاظلی

شهید سید عزیز فاضلی

سید محمدتق نیکزاد

شهید سید محمدتقی نیکزاد

سید نظر سیفی

شهید سید نظر سیفی

1675820kakc001

شهید سید هاشم محمدی

 

شهید ای نماد شهامت و شجاعت که از لذت بخش ترین نعمت یعنی زندگی گذشتی و آن را تقدیم عقیده پاک و زیبایت نمودی

شهید ای که خوفناک ترین میادین را برای دفاع از آرمانهایت تجربه نمودی

ما بعد از شما سعی کردیم راهتان را ادامه دهیم و تا اکنون همچون شما سعی مان بر خلوص و تلاش و اراده و ایمان بود

همواره در هر راهی که میرویم شما را تصور میکنیم و شما را اسوه قرار داده ایم و شهامت ها و شجاعت ها و سرسختی شما را در باورهایتان را سر لوحه راهمان قرا داده ایم و میدهیم

ای شهدای عزیز

همواره در تلاشیم که با قلم خود و با مبارزه نرم و فرهنگی راه شما را ادامه دهیم و همچون شما که عاشق بشریت بودید  و در مقابل ظلم جنگیدید و با این جنگ و دفاع نشان دادید که بطور مطلق مخالف ظلم و تجاوز هستید و همواره عدالت محوری و حق طلبی و رعایت حق و حقوق جوامع انسانی را در اندیشه داشتید ما نیز همچون شما با مسالمت و شعارهای انسان دوستانه و با اعمال و افکار و برنامه های انسان دوستانه ادامه دهنده راه پر بار و مقدس شما هستیم و سعی میکنیم با صلابت و شکوه صلح طلبی و با خدمتگذاری به بشریت راه شما را ادامه دهیم  ( حامد نظرپور ) 

 

درج شده توسط : بهزاد باقری / دبیر سرویس شهدا و منتظران " میرملاس نیوز "bagheri1348@yahoo.com

دیدگاه ها

سید جواد حسینی در گفته :

متشکر استاد از زحمات شما
«چوغنچه گر چه فروبستگیست کارجهان/ توهمچو باد بهاری گره گشا می باش» حافظ

دارابی در گفته :

یاد شهدا گرامی ،خاطره ای از شهید سید عزیز اله هاشمی که دارم این بود چون همسایه و ارتباط خانوادگی داشتیم هر شب که به منزل ما می آمد فیوز کنتور برق را می زد و ما می فهمیدیم این عزیز دارد می آید. ایشان از مبارزان قبل از انقلاب و از خانواده متدین و فرزند رشید حاج سید علیرضا هاشمی بود و اولین فرمانده سپاه کوهدشت بود یادش گرامی

فتحعلی شهبازی در گفته :

حاج آقا قبادی سلام. توفیق رفیق مرادتان، خسته نباشید و دست مریزاد. پیشنهاد می کنم که در مورد مصیبتهایی که بر مصیبت حسین گفته می شود و بعضا شهید مطهری بدان اشاره نموده، مطالبی ذکر نمایید تا اذهان عزاداران حسینی نسبت به آنچه امروزه در محافل گفته می شود، روشن گردد. با تشکر

احمدی در گفته :

با عرض سلام
خدا قوت.متاسفانه مداحی های ما به سمتی رفته که بیانگر اهداف امام حسین(ع)نمی باشد.اطلاعات مداحان ما در بعضی موارد به حدی پایین است که مایع شرمساری است و همین باعث شده که تحریفات گوناگونی وارد روضه خوانی ها شود. دیگر اینکه نقش حضرت زینب در وقایع پس از عاشورا خیلی مورد توجه قرار نگرفته.
از محضر شما خواهش می کنم دو موضوع زیر راهم مورد توجه قرار دهید:
1- وقایع پس از ظهر عاشورا تا زمان حرکت کاروان و نقش بی نظیر خانم زینب(س) در حالی که امام سجاد بیمار بودند
2- تحریفات وارده در وقایع رخ داده در کربلا

امیر هوشنگ رشیدیان در گفته :

با سپاس فراوان از شما روشن فکر خط امام……. بسیار عالی
کربلا یعنی یار رهبری ازحسین زمان فرمانبری

علی دوست رضایی فرد در گفته :

باسلام و خسته نباشید به محضر ادیب دانشمند حاج آقا قبادی
دست مریزاد خدا قوت خوتخواهشمنداست در خصوص چگونگی انجام مداحی های مورد قبول اسلام راهنمایی و ارشاد فرمایید

سعید بالنگ / دبیر سرویس شهدا ( دلاوران لرستان ) در گفته :

سلام آقای رضایی
اگر مایل به همکاری در زمینه معرفی شهدای کوهدشت هستین خوشحال میشیم در خدمتون باشیم

بیان دیدگاه !

نام :
رایانامه :